Mensen met familiaire adenomateuze polyposis (FAP) hebben een verhoogd risico op verschillende soorten kanker, waaronder alvleesklierkanker. Onderzoekers van de Dutch Pancreatic Cancer Group (DPCG) zochten samen met Amerikaanse collega’s uit of het zinvol is om mensen met FAP regelmatig te controleren op alvleesklierkanker | januari 2026.
FAP is een erfelijke aandoening waarbij honderden bultjes (poliepen) ontstaan, vooral in de darmen. Mensen met deze aandoening hebben een hoog risico om darmkanker te krijgen. Maar ook het risico op kanker in de schildklier, hersenen, alvleesklier en galwegen is groter dan bij mensen zonder FAP.
Onderzoek screening op alvleesklierkanker
De onderzoekers vroegen zich af het zinvol is om bij mensen met FAP regelmatige controles op alvleesklierkanker uit te voeren. Hoe eerder de ziekte wordt ontdekt, hoe beter immers de vooruitzichten zijn. Maar zulke regelmatige controles (screening) hebben ook nadelen: ze kunnen bijvoorbeeld zorgen voor ongerustheid en kosten veel geld.
Vaak worden regelmatige controles daarom pas uitgevoerd als het risico zo hoog is, dat de voordelen opwegen tegen de nadelen. Volgens wetenschappers ligt deze grens voor alvleesklierkanker bij een risico van meer dan 5%. Omdat voor FAP niet goed bekend is hoe groot het risico op alvleesklierkanker precies is, wilden de onderzoekers dit berekenen.
Klein risico op alvleesklierkanker
Hiervoor bestudeerden ze gegevens van meer dan 1.300 mensen met FAP. Minder dan 10 mensen uit deze groep kregen uiteindelijk alvleesklierkanker. Het risico op alvleesklierkanker kwam daarmee uit op 0,7%. Dat is iets hoger dan in de algemene bevolking: daar is het risico op alvleesklierkanker ongeveer 0,3%.
Risico te laag voor regelmatige controles
Mensen met FAP hebben dus inderdaad een iets hoger risico op alvleesklierkanker. Maar omdat dit nog ver onder de drempelwaarde van 5% ligt, verwachten de onderzoekers dat de nadelen van screenen (zoals de zorgen en de kosten) groter zijn dan de voordelen. Zij raden regelmatige controles op alvleesklierkanker dan ook niet aan.
Meer informatie
De originele Engelstalige samenvatting van het onderzoek is beschikbaar. Klik hieronder op de button.